Van brandjes blussen naar koers bepalen

In veel MT-vergaderingen ontbreekt één stem: die van HR. Terwijl beslissingen over reorganisaties, technologie-investeringen en groeistrategie de revue passeren, zit de HR-professional vaak nog te worstelen met het laatste ziekteverzuimgesprek. December, met zijn natuurlijke reflectiemoment en relatieve rust, biedt de perfecte gelegenheid om uit deze operationele fuik te stappen. In deze serie van twee blogs vertelt Lot van Brakel, trainer en coach bij HRD Groep, hoe je als HR-professional de sprong maakt van operationeel naar strategisch.

Ik spreek regelmatig HR-professionals die worstelen met het vinden van tijd voor het werk waar ze echt het verschil kunnen maken. Ze weten dat hun inzichten waardevol zijn voor de organisatiestrategie. Ze zien patronen in uitstroom, signaleren cultuurproblemen en begrijpen wat medewerkers nodig hebben. Toch blijft die strategienota liggen.

De dag begint met een acute vacature. Dan belt een manager over een conflict. Tussendoor moet je het verzuimpercentage omlaag zien te brengen. Voor je het weet is het zes uur en heb je alleen operationele zaken afgehandeld. De strategienota voor het MT? Die schuif je weer door.

Deze operationele overbelasting is geen individueel probleem, maar een systeemfout. Zolang jij alleen reageert op wat er binnenkomt, blijf je in de uitvoerende rol hangen. Het MT ziet je als probleemoplosser, niet als strategisch partner.

De eerste stap naar strategische invloed begint bij jezelf. De relatief rustige periode tussen kerst en oud & nieuw biedt de perfecte gelegenheid om hieraan te werken. Dit noem ik zelfleiderschap: de moed om prioriteiten te stellen die verder reiken dan de waan van de dag.

Blokkeer in het nieuwe jaar elke week vier uur voor strategisch denkwerk. Geen meetings, geen telefoon, alleen jij en de grote vragen. Wat zijn de patronen in onze organisatie? Welke HR-trends zie ik die het MT nog niet ziet? Waar liggen de grootste risico’s voor ons menselijk kapitaal?

Een HR-manager die ik begeleidde, begon elke vrijdagochtend met deze denktijd. Na drie maanden presenteerde ze een visiedocument dat de CEO versteld deed staan. “Dit hadden we twee jaar geleden moeten weten,” zei hij. Haar antwoord? “Ik wist het twee jaar geleden al, maar kwam er niet aan toe het uit te werken.”

Praktische stappen voor zelfleiderschap: 

• Reserveer denktijd – blokkeer nu al wekelijkse blokken in je agenda voor het nieuwe jaar
• Delegeer slim – maak een lijst van taken die niet bij jou hoeven te liggen 
• Automatiseer processen – identificeer repetitieve handelingen die digitaal kunnen 
• Zeg vaker nee – bepaal welke ad-hocverzoeken je voortaan afwijst

De tweede laag richt zich op jouw positie binnen de HR-functie. Veel HR-afdelingen opereren als losstaande eilandjes: recruitment doet recruitment, L&D doet L&D, niemand kijkt naar het grote plaatje.

Doorbreek deze silo’s. Plan voor januari een HR-strategiesessie waarin je samen patronen bespreekt. Wat zegt de instroom over onze arbeidsmarktpositie? Wat leren exitgesprekken ons over leiderschapskwaliteit? Hoe verhouden trainingsbehoeftes zich tot onze ambities?

Een praktijkvoorbeeld: een HR-team ontdekte door gezamenlijke analyse dat 70% van het verloop plaatsvond in teams met managers die geen leiderschapstraining hadden gehad. Dit inzicht leidde tot een verplicht ontwikkeltraject voor nieuwe leidinggevenden. Het verloop daalde binnen een jaar met 40%.

Verdiep je strategische kennis verder. Lees recente managementliteratuur, volg masterclasses over boardroom dynamicsen praat met collega’s uit andere sectoren. Vooral dat laatste is waardevol: ontdek hoe HR bij andere organisaties aan de strategietafel zit — hun ervaringen besparen jou kostbare tijd.

De omslag gebeurt niet van de ene op de andere dag. Gebruik de komende weken om je eerste stappen voor te bereiden:

• HR-dashboard ontwikkelen – monitor toekomstgerichte indicatoren zoals ‘skills gaps’
• Strategische analyse plannen – kies één thema dat aansluit bij de 2026-prioriteiten 
• Bondgenoot identificeren – zoek één MT-lid dat openstaat voor jouw perspectief 
• Quick win definiëren – bepaal één concreet resultaat voor Q1

Zelfleiderschap en teamleiderschap vormen het fundament voor jouw strategische positie. Door eerst je eigen werk anders te organiseren en daarna je HR-team mee te nemen, creëer je de ruimte om écht strategisch te opereren.

In mijn volgende blog lees je hoe je de stap maakt naar het MT en hoe je als strategisch geweten van de organisatie optreedt. Want pas als je deze basis hebt gelegd, ben je klaar voor die belangrijke stem aan de strategietafel.

Wil je in 2026 minder brandjes blussen en het MT beter meekrijgen? Bekijk onze training Krachtig voor het MT.

Krachtig voor het MT

We believe in Human Capital Growth

Lot van Brakel